کلینک سرطان پردیس

انستیتو کانسر پردیس

سلامت نیاز نخست

سرطان پروستات

سرطان پروستات

سرطان پروستات یکی از شایع ترین سرطان ها بین مردان می باشد که ممکن است باروری آن ها را نیز تحت تأثیر قرار دهد. معمولا سرطان پروستات به آهستگی رشد می کند و در ابتدا به غده پروستات محدود می شود ولی در صورت رشد، گسترش می یابد و اندام های دیگر را نیز درگیر می کند. در حالی که برخی از سرطان پروستات خوش خیم هستند و با حداقل درمان بهبود می یابند، برخی دیگر بدخیم بوده و می توانند به سرعت گسترش یابند.

حال که قرار است به سرطان پروستات، علائم و نشانه های آن، روش های تشخیص و درمان سرطان پروستات بپردازیم، خالی از لطف نیست که با نقش پروستات و نقش آن در بدن آشنا شویم. پروستات یک غده عضلانی بیضوی شکل است که مایع منی را تولید می کند و وظیفه تغذیه و حمل اسپرم را بر عهده دارد. پروستات درست در جلوی راست روده و زیر مثانه قرار گرفته است.

علائم و نشانه های سرطان پروستات

شما با آگاهی از علائم و نشانه های سرطان پروستات می توانید از مبتلا شدن به این سرطان جلوگیری کنید. سرطان پروستات ممکن است در مراحل اولیه هیچ علامت یا علائمی نداشته باشد، یکی از دلایل این امر نحوه رشد سرطان است. شما معمولا فقط در صورت رشد سرطان در نزدیکی مجرای ادرار و فشار آوردن به مجاری و تغییر در شیوه ادرار، متوجه وجود سرطان می شوید. سرطان پروستات معمولا در قسمت بیرونی پروستات رخ می دهد و باعث ایجاد علائم هایی می گردد. نشانه های سرطان پروستات شامل موارد زیر می باشند:

  • درد، سوزش یا جریان ضعیف ادرار
  • احساس پر بودن مثانه بعد از خالی کردن ادرار
  • نیاز به ادرار کردن بیشتر از حد معمول، بخصوص در شب
  • نیاز ناگهانی به ادرار کردن و غیر قابل کنترل بودن آن
  • ناراحتی در ناحیه لگن، باسن و قسمت تحتانی کمر
  • اختلال در نعوظ
  • انزال دردناک
  • خون در مایع منی
  • از دست دادن اشتها
  • کاهش وزن
  • درد استخوان

سرطان پروستات

عواملی که خطر ابتلا به سرطان پروستات را افزایش می دهند

برخی از عوامل خطر سرطان پروستات که ممکن است احتمال ابتلا به این بیماری را تحت تأثیر قرار دهند، شامل موارد زیر می باشد:

سن: با افزایش سن مردان، خطر ابتلا به سرطان پروستات افزایش می یابد. به ندرت در مردان جوان تر از 40 سال این کانسر مشاهده می شود. آسیب دیدن ماده ژنتیکی (DNA)  سلول های پروستات مردان بالای 55 سال را بیشتر در بر می گیرد. سلول های آسیب دیده یا غیر طبیعی پروستات می توانند از کنترل خارج شده و تومورهایی را تشکیل دهند. سن یک عامل خطرناک برای سرطان پروستات شناخته شده است.

سابقه خانوادگی: مردان با سابقه خانوادگی سرطان پروستات نیز در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به این بیماری هستند. اگر پدر، برادر یا فرزندش این بیماری را داشته باشد، این خطر با تعداد بستگان مبتلا به سرطان پروستات افزایش می یابد.

سیگار کشیدن: مطالعات نشان می دهد که احتمال ابتلا به سرطان پروستات افراد سیگاری دو برابر افراد عادی است. استعمال دخانیات همچنین با خطر بیشتری از مرگ در اثر سرطان پروستات مرتبط است. با این حال، ترک سیگار خطر ابتلا به سرطان پروستات را کاهش می دهد.

منطقه جهانی: تعداد مرگ و میر سرطان پروستات در سراسر جهان متفاوت است. وراثت، رژیم های غذایی ضعیف، عدم ورزش کردن و .... بر روی این بیماری تاثیر بسزایی دارد.

رژیم غذایی: رژیم غذایی و شیوه زندگی ممکن است خطر ابتلا به سرطان پروستات را تحت تاثیر قرار می دهد.

روش های تشخیص سرطان پروستات

همان طور که می دانید تشخیص زود هنگام تمامی سرطان ها کمک بسیاری به روند درمانی شما می کند، سرطان پروستات هم از این قاعده مستثنی نیست. اغلب، تشخیص سرطان پروستات برای اولین بار در نتیجه غربالگری با آزمایش خون آنتی ژن اختصاصی پروستات (PSA) یا آزمایش دیجیتال رکتال (DRE) رخ می دهد. باید باز به این نکته اشاره کنیم که سرطان های زودرس پروستات معمولا علائمی ایجاد نمی کنند، اما سرطان های پیشرفته تر گاهی اوقات به دلیل علائمی که ایجاد می کنند، اولین بار می توان آن ها را مشاهده کرد.

آزمایش دیجیتال رکتال (ِDRE): در طول این آزمایش پزشک شما با دستکشی که به روغن آغشته است با یک انگشت از طریق معقد به داخل روده شما وارد می کند. چون پروستات در مجاورت روده قرار دارد آن را مورد بررسی قرار می دهد. اگر پزشک متوجه ناهنجاری هایی در بافت، شکل یا اندازه غده شود شما را برای انجام آزمایشات بیشتر راهنمایی می کند.

سرطان پروستات

تست آنتی ژن اختصاصی پروستات (PSA): یک نمونه خون از رگ بازوی شما گرفته می شود. ماده ای که به طور طبیعی توسط غده پروستات شما تولید می شود را مورد تجزیه و تحلیل قرار می دهد. طبیعی است که مقدار کمی PSA در خون شما باشد اما اگر بالاتر از حد طبیعی باشد، ممکن است نشان دهنده عفونت پروستات، التهاب و بزرگ شدن یا سرطان باشد. میزان PSA در افراد سالم زیر 4 نانو گرم در هر میلی لیتر خون وجود دارد. با این حال، سطح زیر 4 نانو گرم تضمینی برای ابتلا به سرطان نیست. مردان با سطح PSA بین 4 تا 10 که  اغلب محدوده مرزی نامیده می شود، حدود 1 در 4 احتمال ابتلا به کانسر پروستات را دارند. اگر PSA بیش از 10 باشد، احتمالا ابتلا به سرطان پروستات بیش از 50 درصد می باشد.

سرطان پروستات

اگر آزمایش DRE یا PSA ناهنجاری را تشخیص دهد پزشک ممکن است آزمایشات دیگری را برای تعیین اینکه مبتلا به سرطان پروستات هستید، توصیه کند.

سونوگرافی: پزشک با سونوگرافی بررسی و معاینه بیشتری روی غده پروستات شما انجام می دهد. یک کاوشگر کوچک (پروب) در اندازه و شکل یک سیگار در روده (از طریق معقد) وارد می شود. این کاوشگر از امواج صوتی استفاده می کند تا تصویری از غده پروستات شما بگیرد. این آزمایش کمتر از 10 دقیقه انجام می گیرد و در مطب یا کلینیک به صورت سرپایی انجام می شود.

نمونه گیری از بافت پروستات: در این روش از بافت پروستات نمونه گیری می کنند که به این روش بیوپسی پروستات نیز می گویند.  در این روش ابتدا با آمپول بی حس کننده اطراف پروستات را کاملا بی حس می کنند، سپس با استفاده از سوزن مخصوص نمونه برداری تعداد 12-15 قطعه از قسمت های پروستات را بر می دارند. نمونه های گرفته را در ظرف مخصوص می ریزند و برای تشخیص نهایی به آزمایشگاه پاتولوژی فرستاده می شود.

MRI: برای تصویر برداری از پروستات، بیمار روی میز MRI قرار می گیرد. یکسری تصاویر از پروستات و طرف دیگر آن گرفته می شود. ام آر آی حدود 45 تا 60 دقیقه طول می کشد. متعاقبا رادیولوژیست تصاویر را تجزیه و تحلیل کرده و یک تصویر سه بعدی از پروستات ایجاد می کند و این روش نواحی غیر طبیعی یا ضایعات مشکوک را نشان می دهد.

تست PCA3: ژنی است که در تمام سلول های غده پروستات وجود دارد. این سلول ها مقادیر کمی از پروتئین های خاص را می سازند و در ادرار نیز وجود دارند. یکی از آزمایش ها برای بدست آوردن نتایج دقیق تر هنگام غربالگری سرطان پروستات تست PCA3 می باشد. سلول های پروستات سرطانی می توانند 60 تا 100 برابر بیشتر از حد معمول پروتئین ایجاد کنند که پروتئین های اضافی وارد ادرار می شوند. اگر آزمایشات این پروتئین را در ادرار تشخیص دهند، می تواند نشان دهنده سرطان پروستات باشد. مطالعات نشان می دهد که این پروتئین ها در 95 درصد نمونه های کانسر پروستات وجود داشته است و به عبارت دیگر فردی که مبتلا به سرطان نیست، بعید است مقدار قابل توجهی از این پروتئین را داشته باشد.

سرطان پروستات

مراحل پیشرفت سرطان پروستات

مرحله اول: معمولا در این مرحله سرطان به کندی رشد می کند و تومور را نمی توان احساس کرد. ممکن است نیمی از یک سمت پروستات یا حتی کمتر را درگیر کرده باشد. سطح PSA کم است. سلول های سرطانی را نمی توان به خوبی از سلول های سالم تشخیص داد.

مرحله دوم: تومور فقط در پروستات مشاهده می شود. سطح PSA متوسط یا پایین است. سرطان پروستات کوچک است اما ممکن است خطر رشد و گسترش افزایش یابد.

مرحله سوم: سطح PSA زیاد است و تومور در حال رشد می باشد و سرطان در درجه بالایی قرار دارد. این ها همه حاکی از آن است که سرطان در حال پیشرفت می باشد.

مرحله چهارم: سرطان خارج از غده پروستات را درگیر کرده است

سرطان پروستات

نمره گلیسون برای درجه بندی سرطان پروستات

نمره گلیسون یک سیستم درجه بندی است که توسط یک آسیب شناس به نام دونالد گلیسون ابداع شده است و برای درجه بندی سرطان پروستات نیز کاربرد دارد.. این فرد متوجه شد برای تبدیل سلول های طبیعی به سلول های توموری 5 الگوی مختلف وجود دارد. بر همین اساس وی این پنج مرحله را در مقیاس های 1 تا 5 درجه بندی کرد. در این درجه بندی سلول هایی که نمره ا یا 2 را می گرفتند، سلول های تومور درجه پایین در نظر گرفته می شوند. این سلول ها تمایل دارند شبیه سلول های طبیعی باشند. سلول هایی که نمره نزدیک 5 را دریافت می کنند، سلول های تومور درجه بالا در نظر گرفته می شوند. در مقایسه با سلول های درجه پایین تر ، آن ها دیگر مانند سلول های طبیعی به نظر نمی رسند و جهش یافته هستند. پس از بررسی نمونه پروستات در زیر میکروسکوپ، دکتر دو ناحیه ای که بیشترین سلول های سرطانی در آن قرار دارد را پیدا می کند. به هر کدام از این مناطق یک نمره گیلسون اختصاص می دهد. هر کدام از این مناطق نمره بین 1 یا 5 می گیرند که این اعداد با هم جمع شده و به یک عدد ترکیبی می رسند که به عنوان مجموع گیلسون شناخته می شود. کمترین نمره گیلسون 6 است که یک سرطان درجه پایین محسوب می شود. نمره 7 گیلسون یک سرطان درجه متوسط و نمره 8، 9 و 10 یک سرطان درجه بالا است.

انواع جراحی سرطان پروستات

  1. جراحی باز رادیکال پروستاتکتومی: جراح برای این عمل باز، یک برش در قسمت تحتانی شکم از ناف به سمت استخوان لگن می کنند. شما یا تحت بیهوشی عمومی یا بیهوشی نخاعی قرار خواهید گرفت. بعد از برداشتن پروستات با کمک سند ( لوله نازک و قابل انعطاف) که در آلت تناسلی قرار می گیرد و به تخلیه مثانه کمک می کند. سوند معمولا 1 تا 2 هفته مورد استفاده قرار می گیرد، بعد از برداشتن آن به تنهایی می توانید عمل ادرار کردن را انجام دهید.
  2. پروستاتکتومی رادیکال پرینه: در این روش جراح یک برش بین معقد و کیسه بیضه ایجاد کرده و غده پروستات را از آن خارج می کند. این جراحی به ندرت انجام می شود، زیرا منجر به مشکلاتی از جمله نعوظ و قابل حذف نبودن گره های لنفاوی مجاور شود. در صورتیکه شرایط ویژه پزشکی وجود داشته باشد ممکن است این روش را برای شما در نظر گرفته بگیرند.  
  3. پروستاتکتومی لاپاروسکوپی: در این مورد برش های بسیار کوچک برای عبور وسیله جراحی که سر آن ها مجهز به دوربین است، صورت می گیرد. مردانی که تحت این تکنیک قرار می گیرند، خونریزی کمتری دارند و نیاز کمتری به دارو های ضد درد دارند. از مزایای دیگر این جراحی این است که بیمار مدت زمان کمتری در بیمارستان بستری خواهد بود.
  4. برداشتن مجرای پروستات (TURP): یکی از روش های درمانی استاندارد برای سرطان پروستات است. در این روش پزشک بخش هایی از پروستات را که بزرگ شده، از طریق یک حقله سیمی جدا می کند. این حلقه وارد مثانه فرد شده و اضافات پروستات را بر می دارد. از ویژگی های این جراحی می توان به این مورد اشاره کرد که بی اختیاری ادرار که از نگرانی های بیماران می باشد را به کمترین حد خود می رساند.

سرطان پروستات

نکاتی برای حفظ سلامتی پروستات

بیشتر روش های طبیعی که در موارد زیر به آن اشاره می کنیم، خطر ابتلا به کانسر پروستات را کاهش می دهد. سرطان پروستات قابل پیشگیری نیست اما رعایت دستور العمل ها کمک بسیاری به روند بهبودی و درمان شما می کند.

  • مصرف میوه و سبزیجات رنگارنگ
  • مصرف ماهی سالمون یا ساردین
  • مصرف ویتامین E و سلنیوم
  • نوشیدن چای سبز به جای چای سیاه
  • سویا و ایزوفلاون ها
  • مصرف غلات کامل
  • ورزش کردن
  • داشتن وزن متعادل

سرطان پروستات

غذاهایی هم برای پروستات مضر هستند که باید از خوردن آن ها اجتناب کنید.

  • گوشت قرمز و فرآوری شده
  • مشروب و نوشیدنی های الکلی
  • چرب های اشباع شده
  • لبنیات پر چرب

جمع بندی

سرطان پروستات یکی از سرطان های شایع برای مردان در دنیا و ایران محسوب می شود. هنگامی که این سرطان در مراحل اولیه تشخیص داده شود، قابل درمان است. تقریبا تمامی افرادی که در مراحل 1 تا 3 بیماریشان تشخیص داده می شود نسبت به افرادی که دیرتر به بیماری خود پی می برند، شانس بیشتری برای درمان موفق خود دارند. سرطان پروستات معمولا نشانی آشکاری ندارد اما اغلب به شکل مشکلاتی در تخلیه ادرار خودش را نشان می دهد. طبق تحقیقات این بیماری در افراد زیر 40 سال به ندرت اتفاق می افتد. مردان بالای 55 سال بیشتر در معرض خطر هستند به همین دلیل چکاپ و تحت نظر دکتر بودن از کارهای واجب و ضروری می باشد که مردان باید به آن اهمیت بسزایی بدهند.

جست و جو

بیشترین بازدید

چه زمانی از پرتو درمانی استفاده می شود
چه زمانی از پرتو درمانی استفاده می شود

رادیوتراپی ممکن است برای درمان انواع تومورهای جامد شامل تومورهای مغز، پستان، دهانه رحم (Cervix)، حنجره، پوست، نخاع، معده، رحم و .. به کار رود

پرتو درمانی را بهتر بشناسیم
پرتو درمانی را بهتر بشناسیم

پرتو درمانی یا رادیوتراپی استفاده از پرتوهای یونیزان به عنوان عاملی برای درمان سرطان و کنترل یا از بین بردن سلول‌های بدخیم است.

انواع درمان به روش رادیو تراپی
انواع درمان به روش رادیو تراپی

رادیوتراپی یکی از مهم‌ترین شاخه‌های فیزیک پزشکی است. در این مقاله ما قصد داریم شما را با رادیوتراپی یا پرتو درمانی و انواع درمان به این روش آشنا کنیم

درجه بندی سرطان سینه چگونه است و چه معیارهایی دارد؟
درجه بندی سرطان سینه چگونه است و چه معیارهایی دارد؟

درجه بندی و تعیین مراحل سرطان سینه مهم ترین عامل در راستای تعیین بهترین گزینه های درمانی این بیماری می باشد. در مورد چگونگی تعیین مراحل سرطان سینه بیشتر بخوانید

تفاوت های شیمی درمانی و پرتو درمانی را بهتر بشناسید
تفاوت های شیمی درمانی و پرتو درمانی را بهتر بشناسید

اگر مایلید بدانید کدام یک از روش های شیمی درمانی و پرتودرمانی (رادیوتراپی) مناسب شماست و تفاوت های شیمی درمانی و پرتودرمانی را بهتر بشناسید، این مطلب را بخوانید

سرطان متاستاتیک سینه، علائم و نشانه ها و راههای درمان آن
سرطان متاستاتیک سینه، علائم و نشانه ها و راههای درمان آن

سرطان متاستاتیک پستان، مرحله 4 سرطان سینه است که سلول های سرطانی به دیگر بخش های بدن گسترش یافته اند. با علائم و راههای درمان سرطان متاستاتیک پستان آشنا شوید.